SARIYER'DEN KADIKÖY'E HALİÇ'TEN ADALAR'A: İSTANBUL'UN DENİZE AÇILAN KAPISI İSKELELER

İstanbul'un eşsiz güzelliklerinden iskeleler, Rahmi M. Koç Müzesi'nde yolcularını bekliyor. Denizcilik koleksiyonundaki objelerle mavi suların mirasını yaşatan müze, sergilediği iskele modelleriyle de misafirlerini iki kıta arasında sessizce yazılan nice hikayeye ortak ediyor.

YAŞAM 06.10.2020, 16:05 06.10.2020, 16:27 BERKE EREN
29
SARIYER'DEN KADIKÖY'E HALİÇ'TEN ADALAR'A: İSTANBUL'UN DENİZE AÇILAN KAPISI İSKELELER

 Ulaşım, endüstri ve iletişim tarihinin efsanelerine ev sahipliği yapan Rahmi M. Koç Müzesi, denizcilik objelerinden oluşan geniş koleksiyonuyla ziyaretçilerini ağırlıyor.Müze, deniz taşımacılığındaki gelişimi Hasköy Tersanesi'nde gerçek boyutta tekne ve yatlar, kanolar, Saltanat Kayığı'ndan oluşan değerli objelerle aktarıyor. İstanbul'un şarkılara, filmlere, nesiller boyu hikayelere konu olan iskeleleri de müzede yolcularını bekliyor. Bir dönem Boğaziçi'nin yandan çarklı vapurlarının yanaştığı, tahta kazıklara çekilen sandalları ile Haliç'in göz bebeği olan iskeleler mimarisiyle de ilgi çekiyor. Müzede sergilenen 37 iskele modelinden bir kısmı şöyle:

Bostancı İskelesi: 1912 yılında inşa edilen iskele binasının mimarı bilinmiyor. Eski antik limanın önünde uzunca bir taş rıhtımın ucunda yer alan bu yığma bina, çatısındaki kubbeyle karakteristik bir özelliğe sahip… İskele rıhtım önü revakları Osmanlı mimarisinden esinlenerek yapılan ve ahşap çatı payandaları Selçuklu ahşap oyma sanatından alınan iskelede günümüzde madeni payandalar bulunuyor.

Caddebostan İskelesi: İskelenin kıyısı sığ olduğu için vapura denize doğru bir uzantıdan geçilerek binilirdi. Tek tük köşklerin bulunduğu Caddebostan ve Erenköy'de iskele yapıldıktan sonra çevre gelişmeye başlamıştı. Sahil yolu nedeniyle kapatıldı.

İlk Kadıköy İskelesi: Sultan Abdülmecit döneminde Fevaid-i Osmaniye İdaresi tarafından 1840'lı yıllarda yapılan iskele, üzerinde idareye ait yarı kagir bir iskele ve yiyecek-içecek satan özel küçük binalardan meydana geliyordu. Haydarpaşa Tren İstasyonu'ndan gelen ve giden yolcuları bu iskeleye kayıklar taşırdı. Yolcular yandan çarklı vapurlarla, Sirkeci, Adalar ve Boğaz'a gidip gelirdi. Dönemin diğer iskelelerinde olduğu gibi nizamı sağlamak için kolağası kulübesi ve iskele bilet gişesi vardı. 1908 yılında Kadıköy kıyısı doldurulunca iskele ve binalar ortadan kaldırıldı.

Kanlıca İskelesi: Köyün ilk iskelesinin 1894 yılında ahşap olarak yapıldığı ve Hoca Yahya Efendi yalısının önünde olduğu biliniyor. 1914 yılında bu iskele yıkılarak yeniden yapıldı. Günümüzde betonarme üzerine ahşap kaplama olan iskele 1990 yılında yeniden restore edildi.

Moda İskelesi: 1916-1917 yıllarında mimar Vedat Bey tarafından yapıldı. 1937 yılında çok şiddetli bir lodosta büyük hasar gören ve üst katı yıkılan iskele, 30 yıl sonra kapsamlı bir tadilatla ilk haline kavuştu. Zarif Kütahya çinileri ile süslü olan iskele, 1989 yılından bu yana sosyal tesis olarak kullanılıyor.

Sarıyer İskelesi: Boğaziçi'nin en geniş yerinde bulunan Büyükdere İskelesi, Şirket-i Hayriye tarafından 19'uncu yüzyıl sonlarında yaptırıldı. Mimarı kesin bilinmemekle birlikte Ali Telat Bey olabileceği düşünülüyor. Kagir, dikdörtgen planlı bir yapı olan iskelenin üzeri kırma çatı ile kaplı. Klasik üslubun özelliklerini yansıtan taş kesmeli cepheleriyle dikkat çeken iskelenin en büyük özelliği çatı bölümündeki teras. Görkemli ve gül kurusu renkle boyalı iskelenin neden ve ne zaman yıkıldığı bilinmiyor.

Suadiye İskelesi: Denizde belirli bir derinliğe kadar köprü gibi uzanan dar bir iskeleydi. Uzunluğu 98 metre olan köprünün ortasında sol tarafa doğru küçük bir yapı mevcuttu. 1950 yılında kapatılan iskele, sahil yolu yapımı nedeniyle tamamen ortadan kaldırıldı.

Kaynak:https://www.yenisafak.com/foto-galeri/hayat/sariyerden-kadikoye-halicten-adalara-istanbulun-denize-acilan-kapisi-iskeleler-2042010?page=1

Yorumlar (0)
23°
az bulutlu
Namaz Vakti 20 Haziran 2021
İmsak 03:24
Güneş 05:25
Öğle 13:11
İkindi 17:11
Akşam 20:46
Yatsı 22:38
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30