Sokollu Mehmet Paşa Çeşmesi

Sokollu Mehmet Paşa Çeşmesi

Tarihi Çeşmeler 23.05.2020, 22:58 BERKE EREN
21
Sokollu Mehmet Paşa Çeşmesi

Sokollu Mehmet Paşa Çeşmesi

Camii Kebir Caddesi üzerinde ve Sokullu Mehmed Paşa Türbesi cephesindedir. Yol seviyesi yükseltildiğinden çukurda kalmıştır. Ayna taşı küçüktür. Türbenin cadde tarafındaki yüzünde ve pencerenin sol tarafında üç sıra halinde hazırlanmış şu kitabe vardır:

Bu şarâb-ı tahûru kıldı sebil

Ol semiyy-i Nebbi ferruh fal

Eylesün nûş iden nev kevserden

Rûh-t evlâdına du 'a İrsal

Didi târihini Nihadf içüb

Selsebil-i behişt-i âb ü zülâl

976

Ketebe Hızır.

Çeşme türbe ile beraber yapılmıştır.

Kalenderhane Caddesi üzerinde ve Saçlı Abdülkadir Efendi Camii haziresinin sağ tarafındadır. Kemeri içindeki kitabesi üç satır halinde hazırlanmış olup şudur:

Hazret-i Paşa-yı hemnâm-ı Resul

Ayn-ı âb-ı kevseri kıldı sebil

Nûş İden bulur hayât-t câvidan

Hakk kabul itsün zehi hayr-ı cemil

Kim Nihadi didi târih-i latif

Oldu ayn-ı çeşmesâr-i selsebil

977 (1569)

Ketebe Hızır hattı ile yazılmıştır.

Evliya Çelebi bu çeşmeye Çarşı Çeşmesi demektedir. Sağ tarafında medresenin bahçesine açılan büyük bir kapısı vardır. Bu kapı örülü vaziyette iken 1989 yılında açılmıştır.

Burası, Türbe bahçesi Mesiresi adı ile ünlü idi.

Kaynak: (E.Çelebİ, Haz. Danışman 2/98) (İ.Tanışık, İst Çeş. 1/25) (Hâlid Tanık, Hz. İ Evliya ve Eyüp Beldesi S: 45)

Zal Paşa Caddesi ile Balcı Yokuşunun birleştiği yerde ve sokağın sol köşesindedir. Arkasında Afife Hatun Tekkesi, önünde ise Kızıl Mescid bulunmaktadır. Klasik çeşmenin kemeri içinde üç sıra halinde hazırlanmış şu kitabe vardır:

Sâhib'ül hayr o hemnâm-ı Resul Mevlâ

Kıldı bu çeşmei cân-bahşı revân itdi atâ

Eyledi âb-ı ûrâvânı revân Hakk yoluna

Hoş sebil itdi içüb halk-ı cihan İde du 'â

Hakk kabul eyliye kim didi Nihâdi târih

Kıldı bu çeşmeyi bünyâd Mehemmed Paşa

978 (1570)

Çeşmenin alnında ise şu kitabe bulunmaktadır:

Bu dilcû çeşmenin bânîi vâlâsı (Kırık) itmiş

Hazine yabmadan vaktiyle ol zât-ı behişt-me'vâ

Afife Hanım oldu yarke-i rahmet bu mevki'de

Hüdâ rûh-ı revanın âb-ı kevserle ide irvâ

Ol iffet pişenin Nâfi Efendi ya'ni mahdumu

Hazine eyledi ruhu içün bu çeşmeyi inşâ

1268 (1851)

Nafı' Efendi, Afıfa Hatun Tekkesi'nin kurucusudur. Bu Tekke bahsine bakınız.

Kosova Vilayeti'nin Prizren Sancağı'nda dünyaya gelen kitabe yazan Şair Nİhâdi hakkında hemen hiç bir bilgimiz yoktur.

Kaynak: (Tanışık, İst Çeş. 1/26) (N. Nirven, Devr Olunan Sular) (Kınalı-Zâde Hasan Çelei, Tezkiretü'ş-şuara 2/1011) (Si. Osm. 4)596)

Feshane Caddesi ile Eyüp İskele Caddesinin birleştiği yerde ve birinci caddenin sol köşesinde idi. Tam karşısında Eyüp Emniyet Amirliği binası ve yan tarafında ve yol aşırı yerde ise, Ferhad Paşa Türbesi vardır. Yeri hâlen arsadır. S. Eldem Bey'in İstanbul Anıları adlı eserinde resmi vardır.

Çeşme alü yüzlü olup tamamen kesme taştan yapmıştı. Yuvarlak kemeri üzerinde üç satır halinde hazırlanmış altı mısralı bir kitabesi vardı. 1946 tarihinde yıktırıldı.

Kaynak: S. Eldem, İst Anıları S: 105)

Camii Kebir Caddesi ile Boyacı Sokağının birleştiği yerde caddenin sağ köşesinde idi. Hemen arkasında şeker Pare Kadın Türbesi vardır. Bu güzelim çeşme 1942 tarihinde yıktırıldı ve yeri yola katıldı.

Altı cepheli çeşmenin her yüzünde mermer oymalı şebekeli pencereleri vardı. Ortadaki pencerenin önüne ve ayna taşının üzerine üç satır halinde hazırlanmış şu kitabe vardı:

Hazret-i Paşa-yı hemnâm-ı Resul

Barekallâh eyledi hayrı cemil

Bu Nihâdtdidi târih "se" ta

Çeşme-i pes üç taraf kıldı sebil

975

Pak, safi çeşme-i âb-ı selsebil

975

Oldu âb-ı kevser âb-ı selsebil

975 (1567)

Geniş saçaklı ve kesme taştan yapılmış olan çeşme bir sebili andırır. Sokullu'nun Eyüp'te altı çeşmesi vardı. Hepsi Mimar Sinan'ın eseridir.

Evliya Çelebi bu çeşmeden "Rasûl Paşa Çeşmesi" diye bahseder ve beşinci tarih mısraını aynen nakleder.

Kaynak: (Tanışık, İst Çeş. 1/22) (Danışman, E.Çelebi 2/98) (S. Eldem, İst Anıları S: 105)

Yorumlar (0)
23°
açık
Namaz Vakti 13 Ağustos 2020
İmsak 04:27
Güneş 06:05
Öğle 13:14
İkindi 17:04
Akşam 20:13
Yatsı 21:44
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 34 69
2. Trabzonspor 34 65
3. Beşiktaş 34 62
4. Sivasspor 34 60
5. Alanyaspor 34 57
6. Galatasaray 34 56
7. Fenerbahçe 34 53
8. Gaziantep FK 34 46
9. Antalyaspor 34 45
10. Kasımpaşa 34 43
11. Göztepe 34 42
12. Gençlerbirliği 34 36
13. Konyaspor 34 36
14. Denizlispor 34 35
15. Çaykur Rizespor 34 35
16. Malatyaspor 34 32
17. Kayserispor 34 32
18. Ankaragücü 34 32
Takımlar O P
1. Hatayspor 34 66
2. Erzurumspor 34 62
3. Adana Demirspor 34 61
4. Akhisar Bld.Spor 34 57
5. Fatih Karagümrük 34 56
6. Bursaspor 34 56
7. Altay 34 54
8. Ankara Keçiörengücü 34 50
9. Menemen Belediyespor 34 44
10. Giresunspor 34 44
11. Ümraniye 34 44
12. İstanbulspor 34 40
13. Balıkesirspor 34 38
14. Altınordu 34 37
15. Boluspor 34 33
16. Osmanlıspor 34 30
17. Adanaspor 34 21
18. Eskişehirspor 34 12
Takımlar O P
1. Liverpool 38 99
2. Man City 38 81
3. M. United 38 66
4. Chelsea 38 66
5. Leicester City 38 62
6. Tottenham 38 59
7. Wolverhampton 38 59
8. Arsenal 38 56
9. Sheffield United 38 54
10. Burnley 38 54
11. Southampton 38 52
12. Everton 38 49
13. Newcastle 38 44
14. Crystal Palace 38 43
15. Brighton 38 41
16. West Ham 38 39
17. Aston Villa 38 35
18. Bournemouth 38 34
19. Watford 38 34
20. Norwich City 38 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 87
2. Barcelona 38 82
3. Atletico Madrid 38 70
4. Sevilla 38 70
5. Villarreal 38 60
6. Real Sociedad 38 56
7. Granada 38 56
8. Getafe 38 54
9. Valencia 38 53
10. Osasuna 38 52
11. Athletic Bilbao 38 51
12. Levante 38 49
13. Real Valladolid 38 42
14. Eibar 38 42
15. Real Betis 38 41
16. Deportivo Alaves 38 39
17. Celta de Vigo 38 37
18. Leganés 38 36
19. Mallorca 38 33
20. Espanyol 38 25