Yanlış ve gereksiz antibiyotik kullanma hapı yutma

Yanlış ve gereksiz antibiyotik kullanımının en büyük bedeli antimikrobiyal direnç gelişmesidir

SAĞLIK 28.11.2020, 19:51 BERKE EREN
17
Yanlış ve gereksiz antibiyotik kullanma hapı yutma

Yanlış ve gereksiz antibiyotik kullanma, hapı yutma

Yanlış ve gereksiz antibiyotik kullanımının en büyük bedeli antimikrobiyal direnç gelişmesidir

Gereksiz antibiyotik kullanımında Avrupa'da ilk üçteyiz
 
Türk Hastane İnfeksiyonları ve Kontrolü Derneği (HİDER) Genel Sekreteri Prof. Dr. Serhat Ünal, antibiyotik kullanımı konusunda uyarılarda bulunurken KLİMİK, EKMUD, HİDER ve Çocuk Enfeksiyon ve Bağışıklama Dernekleri'nin ortak başlattığı “Hapı Yutma” halk farkındalık kampanyasından bahsetti. Kampanya'nın detaylarına www.hapiyutma.com adresinden ulaşılabilir.
 
Antimikrobiyal direnç dünyadaki en önemli sağlık sorunlarından biridir. Antibiyotikler dünyada en çok kullanılan ilaçlar arasındadır. Tüm dünya ülkeleri antibiyotik kullanımını çok yakından takip ediyor. Bu yakın takip sonucu biliniyor ki yaygın olarak kullanılan antibiyotiklerin yarısı dünyada yanlış ya da gerekmediği halde kullanılmaktadır ve bu da antimikrobiyal direnç sorununa yol açmaktadır.

Antibiyotikleri yaygın ve yanlış kullanırsanız, bakteriler antibiyotiklere karşı kendini nasıl koruyacağını öğreniyor.
Antibiyotikler, sentetik veya doğal yollardan elde edilen ve sadece bakteri grubu mikroplara karşı etkili olan ilaçlardır diyen Türk Hastane İnfeksiyonları ve Kontrolü Derneği (HİDER) Genel Sekreteri Prof. Dr. Serhat Ünal: “Mikropların dünyası geniş. İçinde virüs, mantar, parazit, bakteri var. Antibiyotikler diğer mikroplara karşı değil sadece bakterilerin neden olduğu enfeksiyonlara karşı etkilidir. Bakteriyel enfeksiyonlar ise örneğin pnömokok bakterisinin neden olduğu zatürre (Pnömoni), tifo, kolera veya bakterilerin neden olduğu idrar yolu enfeksiyonu gibi enfeksiyonlardır.
Sadece bakteri kaynaklı enfeksiyon hastalığı olan hastalar antibiyotik kullanmalıdır uyarısının altını çizen Prof. Dr. Serhat Ünal: “Tüm dünyada antibiyotiklerin kullanımı çok yaygın ve bu yanlış kullanımla mücadele ediyoruz çünkü antibiyotikler yaygın ve yanlış kullanılırsa, bakteriler bundan nasıl korunacağını öğreniyor.”
 
Gereksiz antibiyotik kullanımında Avrupa'da ilk üçteyiz
Gereksiz antibiyotik kullanımında İtalya ve Yunanistan'la beraber, Türkiye'nin ilk üçün içerisinde yer aldığı vurgusunu yapan Prof. Dr. Serhat Ünal, dünyada da gereksiz antibiyotik kullanımı listesinde çok üst sıralarda olduğumuzu belirtti.

Prof. Dr. Serhat Ünal: “Enfeksiyon hastalıklarında en sık bulgu ateştir ama ateş sadece bakteri enfeksiyonlarında değil, virüslerin neden olduğu enfeksiyonlarda (viral enfeksiyonlar) veya kanser, romatizmal hastalıklar gibi başka hastalıklarda da ortaya çıkar. Bu yüzden her ateşi olan hastaya antibiyotik verilmemelidir. Hekimler hastaları muayene ederek, laboratuvar testleri yaparak hastasının ateşinin bir bakteriyel enfeksiyon hastalığına bağlı olup olmadığını belirledikten sonra antibiyotik önermelidir. En önemli maddemiz hastaya gerektiği zaman antibiyotik vermektir. Doğru hastaya, doğru antibiyotiği seçmek de hekimin görevidir. Enfeksiyonun yeri, şekli, ağırlığı, etken mikroorganizmanın tespiti, mikroorganizmanın antibiyotiklere dirençli olup olmadığı, hastanın genel durumu ve altta yatan bir hastalığı olup olmadığı gibi kriterlere göre hekim doğru antibiyotiğe karar vermelidir. Hastanın bakteriyel enfeksiyonuna yönelik doğru antibiyotiğin hekim tarafından reçetelenmesi sonrası en önemli kural ise, hastanın antibiyotiği hekiminin önerdiği dozda, önerdiği saatte ve önerdiği sürede yani “doğru kullanmasıdır”. Her hastalıkta olduğu gibi enfeksiyon hastalığında da tedavi sürecinde hekim, hasta ile iş birliği içerisinde olmalıdır. Antibiyotiğin hekiminin reçetelediği, eczacının belirttiği şekilde, kaç miligram, günde kaç tane, kaç saat arayla alması gerektiğini anlamak ve bunu doğru uygulamak hastanın sorumluluğudur. Tüm bunlar, bizi akılcı antibiyotik kullanımı dediğimiz antibiyotik direncini engellemedeki en büyük silahımız olan noktaya getiriyor yani “hekim, eczacı ve hasta iş birliğine”.

Hekim tarafından yazılan reçete olmadan eczanelerden antibiyotik temin edilemez
Son 5–6 yıl içerisinde kare kod uygulamasıyla artık hekim tarafından yazılan reçete olmadan eczanelerden antibiyotik temin edilememektedir diyen Prof. Dr. Serhat Ünal: “Yanlış ve gereksiz antibiyotik kullanımında, tedavi için gerekmediği halde vücuda ilaç veriyorsunuz. Hem hastalığın tedavisi açısından bir anlamı olmuyor, hem ilacın belli yan etkileri var, vücudu gereksiz yere o yan etkilere maruz bırakıyorsunuz. Ek olarak, boşa para harcıyorsunuz, mali yönü de var. Ama bunların tümünden daha da önemlisi, yaygın ve yanlış antibiyotik kullanımı nedeniyle, gerekmediği halde verdiğiniz antibiyotiği vücudunuzdaki mikroorganizmalarla tanıştırıyorsunuz. Şimdi etkili olan antibiyotik, yanlış kullanım nedeniyle bakteriler tarafından tanınıp, kendisine karşı direnç geliştirilmesi nedeniyle bir süre sonra gerçekten hastalık olduğu zaman kullandığınızda etkisini gösteremiyor. Gereksiz ve yanlış antibiyotik kullanımının en önemli bedeli ise “antibiyotiklere karşı bakteriler tarafından geliştirilen direnç ve bunun sonucunda enfeksiyon hastalıklarının tedavisinde başarısızlık” olarak ödeniyor. Bu nedenle akıllı antibiyotik kullanım kurallarına uymak gerekiyor.”
 
Yanlış ve gereksiz antibiyotik kullanma, hapı yutma
Prof. Dr. Serhat Ünal: “Dirençle mücadele için sağlık personelinin bu konuda eğitilmesi ve duyarlı olması gerekir. Doktorlara, hemşirelere bu konuda birçok eğitim programı yapılıyor. Doktor, hasta, eczacı iş birliği çok gereklidir. Bu nedenle vatandaşın da bu konuda uyarılması ve eğitilmesi gereklidir. Bunun için de dünyanın değişik ülkelerinde farklı programlar uygulanıyor. Biz de KLİMİK, EKMUD, HİDER ve Çocuk Enfeksiyon ve Bağışıklama Dernekleri'nin ortak başlattığı “Hapı Yutma” halk farkındalık kampanyasında bir araya gelerek vatandaşa bunu anlatabilecek bir kampanya geliştirmek için kolları sıvadık.  Hapı yutmak negatif bir terimdir, hap da antibiyotikle ilişkilendirilir. Sloganımızı bunun üzerine kurguladık. Kampanyayla ilgili tüm detaylara www.hapiyutma.com adresinden ulaşılabilir. Ayrıca, topluma yönelik antibiyotik kullanma kurallarını öğretecek bir dizi eğitim programı da hazırlıyoruz ve başarılı olacağını umuyoruz. T.C. Sağlık Bakanlığımızla da iş birliği içerisindeyiz. Bu kampanyamızı vatandaşlarımıza ulaştıracağız.”

Antibiyotikler virüslere etkili değildir!
Antibiyotiklerin virüse etkisi olmadığının altını çizen Prof. Dr. Ünal, sözlerine şöyle devam etti: “Nezleyi, koronavirüsü ya da gribi antibiyotikle iyileştiremeyiz. Ancak bunların seyri sırasında başka bir bakteriyel enfeksiyon da eklenmişse ancak o zaman antibiyotik gerekli olur. Nezle geçiren bir vatandaşımız üzerine başka bakteriyel enfeksiyon eklenmiş ve hekimi ona antibiyotik vermiş olabilir. Hekim neden antibiyotik verdiğini hastasına doğru anlatmazsa hasta, nezlesi sanki antibiyotikle iyileşmiş gibi algılayıp bir daha nezle olduğunda antibiyotik kullanımına yönelebilir. O nedenle sağlık personelleri, hastalık ve tedavileri hastalara doğru anlatmalı, vatandaşlarımız da anlatılanlara dikkatle uymalı.”

Covid-19'a karşı alınabilecek önlemlere uyulmalı
Prof. Dr. Serhat Ünal: “Bulaşıcı hastalıklara karşı sağlıklı ve dengeli beslenmeliyiz. Spor yapmalıyız, uykumuza dikkat etmeliyiz, stresten uzak durmalıyız. Bunlar her türlü hastalığa karşı bağışıklık sistemimizin korunmasını sağlar. Enfeksiyon hastalıklarına karşı korunmamız ve savunmamızda da rol oynar. Bunların ötesinde vatandaş olarak enfeksiyon hastalığının türüne göre ilave yapmamız gereken şeyler olabilir. Örneğin koronavirüs gibi solunum yolu ile bulaşan bir hastalığın bulaşmasını engelleyebilmek, en azından bulaş riskini azaltabilmek için alınan “maske, mesafe, el hijyeni” gibi tedbirler, benzer yolla bulaşan grip ve nezlenin bulaşmasını da engelleyebilmek ya da azaltabilmek için de geçerlidir. Aşı ile korunabilen enfeksiyon hastalıkları için ise mutlaka aşıların düzgün yaptırılmış olması da şarttır. Ayrıca temel temizlik kurallarına dikkat etmek yine enfeksiyon hastalıklarına koruyucu yapılacak yöntemlerdir” diye belirtti.

Yorumlar (0)
11°
açık
Namaz Vakti 11 Nisan 2021
İmsak 04:54
Güneş 06:24
Öğle 13:10
İkindi 16:50
Akşam 19:46
Yatsı 21:10
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 31 67
2. Fenerbahçe 32 63
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Gaziantep FK 31 50
6. Alanyaspor 32 49
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Sivasspor 32 47
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 32 40
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 32 35
16. Malatyaspor 31 33
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 32 33
19. Gençlerbirliği 32 31
20. Erzurumspor 32 28
21. Denizlispor 31 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 29 60
2. Samsunspor 29 57
3. Adana Demirspor 29 55
4. Altay 29 53
5. Altınordu 29 52
6. İstanbulspor 29 51
7. Ankara Keçiörengücü 29 49
8. Ümraniye 29 41
9. Tuzlaspor 29 41
10. Bursaspor 29 40
11. Bandırmaspor 29 39
12. Boluspor 29 35
13. Balıkesirspor 29 32
14. Adanaspor 28 31
15. Menemenspor 29 30
16. Akhisar Bld.Spor 29 25
17. Ankaraspor 28 19
18. Eskişehirspor 29 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 30 60
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 30 49
8. Everton 29 47
9. Leeds United 31 45
10. Aston Villa 30 44
11. Arsenal 30 42
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 30 36
15. Burnley 31 33
16. Brighton 30 32
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 30 21
20. Sheffield United 30 14
Takımlar O P
1. Real Madrid 30 66
2. Atletico Madrid 29 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 29 58
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 29 46
7. Villarreal 30 46
8. Levante 30 38
9. Celta de Vigo 29 37
10. Athletic Bilbao 30 37
11. Granada 29 36
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 29 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23